Giriş

AB Anlaşmasının 81. maddesi pazardaki ilgili uygulamaların yasaklanmasını hesaba katmaktadır[9]:

“1. Aşağıdakiler iç pazar ile bağdaşmaz olduğundan yasaklanacaklardır: Üye Ülkeler arasındaki ticareti etkileyebilecek olan ve iç piyasada rekabetin engellenmesi, sınırlandırılması veya bozulması amacına sahip olan kurumlar arasındaki bütün anlaşmalar, kurumların ortaklıkları tarafından alınan kararlar ve birlikte planlanan uygulamalar ve özellikle de:

(a) Alış veya satış fiyatlarını veya herhangi bir başka ticaret koşullarını doğrudan veya dolaylı olarak tespit eden;

(b) Üretimi, piyasaları, tekniksel gelişimi veya yatırımı sınırlandıran veya kontrol eden;

(c) Tedarik piyasalarını veya kaynaklarını paylaşan;

(d) Ticaret yapan diğer taraflarla eşdeğer işlemlere benzer olmayan koşullar uygulayan ve bu suretle bir rekabette dezavantajlı duruma sokan;

(e) Doğaları itibarıyla veya ticari teamüle göre bu gibi sözleşmelerin konusuyla hiçbir bağlantısı olmayan ek yükümlülüklerin diğer taraflarca kabulü şartına bağlayan teşebbüsler arası tüm anlaşmalar, teşebbüs birliklerinin kararları ve uyumlu eylemler.

2. Bu maddeye uygun olarak yasaklanan herhangi bir anlaşma veya karar otomatik olarak hükümsüz olacaktır.

3. Bununla birlikte, 1. paragrafın hükümleri aşağıdaki hallerde uygulanamaz olarak beyan edileceklerdir:

— Teşebbüsler arasındaki herhangi bir anlaşma veya anlaşma grupları,

— Teşebbüslerin ortaklıkları tarafından alınan herhangi bir karar veya karar kategorisi,

— Herhangi bir birlikte planlanmış uygulama veya birlikte planlanmış uygulama kategorisi,

Hangisi malların üretiminin veya dağıtımının iyileştirilmesine veya teknik ya da ekonomik ilerlemenin geliştirilmesine katkıda bulunurken müşterilerin ortaya çıkan kârdan adil bir pay almalarına olanak sağlar, hangisi sağlamaz?

(a) Teşebbüsler üzerine bu hedeflere ulaşılmasında kaçınılmaz olmayan birlikte planlanmış sınırlandırmalar getirmek;

(b) Bu gibi işletmelere söz konusu ürünlerin önemli bir kısmıyla ilgili olarak rekabeti ortadan kaldırma ihtimali vermek”

Bu madde birlikte planlanmış uygulamaların engellenmesi için anayasal bir temel olarak değerlendirilebilir. Çünkü diğer Avrupa rekabet hukuku kurumlarının aksine burada bazı ikincil teşrii tasarruflar mevcuttur, bunlar temel olarak maddenin üçüncü kısmını ilgilendirirler ve birinci kısımda belirtilen yasaklamalardaki istisnaları belirtirler.

Birlikte planlanan uygulamaların yasal temelini tanımlamak için maddenin parçalarıyla uyumlu olarak üç kısma ayrılacaktır. Birinci kısım özellikle pazara dahil olanlar arasında rakiplerle rekabeti sınırlayıcı işbirliğini hedefleyen anlaşmaları yasaklıyor. Fakat işletmelerin başarılı ekonomik faaliyete girişebilecek rakiplerle işbirliği yapmaya ihtiyaç duyduğunu göz önünde bulunduruyor; maddenin üçüncü kısmı piyasada izin verilebilir olan bu tür anlaşmalar için oldukça katı kuralar belirliyor. Şayet birinci kısımda bahsedilen unsurları içeriyorsa anlaşmanın geçersizliği maddenin ikinci kısmında nitelendirilmektedir.

----------------------------------------------
9. Consolidated version of the Treaty on European Union, adopted in 1957.// OJ 321 29.12.2006.