AP

1. KAPsam

AP, AB ‘nin doğrudan seçilen tek organıdır. AP’nin 785 Üyesi AB vatandaşlarını temsil eder. AP, 492 milyon AB yurttaşı adına 27 Üye Devletin oylarıyla her beş yılda bir seçilir. Parlamentonun, yurttaşların günlük hayatları üzerinde büyük etkisi olan, mevzuatın metne alınması konusunda etkin rolü bulunmaktadır. Örneğin: çevrenin korunması, tüketici hakları, fırsat eşitliği, ulaşım ve işçilerin, sermayenin ve malların serbest dolaşımı konularında. Parlamentonun aynı zamanda AB’nin yıllık bütçesi üzerinde Konsey ile birlikte ortak bir gücü vardır.

AP, üyeleri evrensel oy kullanma hakkı ile seçilen tek uluslar üstü kurumdur. Üye Devletlerin halkını temsil eder. Her beş yılda bir seçilen AP, yurttaşların günlük yaşamını etkileyen çok sayıda kanunun metne alınmasında etkin rol oynamaktadır. (tüzükler ve direktifler gibi). Her Üye Devletin Parlamentoda farklı sayıda temsilcisi bulunmaktadır. Örneğin, İspanya 54 üye ile temsil edilmektedir. Litvanya – 9, Romanya – 35. Seçimler her beş yılda bir yAPılmaktadır ve her AB yurttaşı AB’nin neresinde yaşarsa yaşasın oy verme ve bir aday gösterme hakkına sahiptir. Son seçimler Haziran 2004 de yAPılmıştı. Parlamento böylece Birlik yurttaşlarının demokratik tercihlerini yansıtmış ve (490 milyondan fazla kişinin) halkın diğer AB kurumları ile olan tartışmalara yönelik ilgisi de bu şekilde temsil edilmiştir. Mevcut Parlamentonun 27 Üye Devletten 785 üyesi bulunmaktadır. Bu üyelerin yaklaşık üçte biri kadındır. Prensip olarak, AB Parlamento üyesi sayısı gelecek Parlamento dönemi itibariyle 736 üyeyi geçmeyecektir. (.örneğin 2009 – 2014). 2004 – 2009 Parlamento döneminde Birliğe Bulgaristan ve Romanya da katılmış olduğundan, şu andaki 732 üye sayısı geçici olarak aşılmış olacaktır.

Parlamentonun 3 rolü bulunmaktadır: 1) Avrupa Hukukunu geçirmek – bir çok politik alanda Konsey ile birlikte. AP’nin yurttaşlar tarafından seçiliyor olması Avrupa Hukukunun demokratik meşruluğunun ortaya konulduğunu göstermektedir.2) Parlamento diğer AB kurumları üzerinde ve özellikle de Komisyon üzerinde demokratik gözetim sağlar. Komisyon üyelerinin adaylıklarını ret etme ya da kabul etme hakkına sahiptir ayrıca Komisyonu toplu olarak onaylamama yetkisini haizdir. 3) Paranın kontrolü. Parlamento Konsey ile birlikte AB Bütçesi üzerinde yetki sahibi olup, harcamalar üzerinde etkilidir. Prosedürün sonunda, kendi inisiyatifi çerçevesinde bütçeyi onaylar ya da ret eder.

AB mevzuatının onaylanmasındaki en bilinen prosedür (örneğin mevzuatın geçirilmesinde) “ortak karar”dır. Bu prosedür AP ve Konseyi eşit bir zemine yerleştirir ve mevzuat üzerinde geniş kAPsamlı bir etki yaratır. Bazı alanlarda (örneğin tarım, ekonomi politikası, vizeler ve göç), Konsey tek başına kanun yAPmaktaysa da Parlamentoya danışır. İlaveten, Parlamentonun onayına yeni ülkelerin AB’ye katılımı gibi önemli konularda ihtiyaç duyulmaktadır. Parlamento, ne gibi yeni kanunlara gerek olduğu hususunu göze almak ve Komisyondan tasarılarda bulunmasını istemek suretiyle Komisyonun yıllık iş programını inceleyerek yeni mevzuata hız katar. Genel Kurul normal olarak Strasburg’da ( ayda bir hafta) ve bazen de Brüksel’de toplanır.(sadece 2 gün)

Parlamento diğer Avrupa kurumları üzerinde demokratik bir gözetim sağlar. Bu çeşitli yollarla sağlanır. Yeni bir Komisyon göreve geldiğinde, üyeleri, AB Üye Devletleri tarafından aday gösterilmektedir ancak Parlamentonun onayı olmaksızın atanmaları mümkün değildir. Parlamento bu üyelerle, gelecekteki Komisyon Başkanıyla da, sıra ile görüşür ve Komisyonun genel olarak kabulunü onaylar ya da onaylamaz. Görev süresi sırasında, Komisyon politik olarak Parlamentoya karşı sorumludur ve Komisyonun toplu olarak istifasını isteyerek bir gensoru önergesi kabul edebilir. Daha genel anlamda, Parlamento Komisyon tarafından gönderilen rAPorları düzenli olarak kontrol ederek bir kontrol düzeni sağlar (yıllık genel rAPor, bütçenin uygulanışı ile ilgili rAPorlar gibi). Bunun ötesinde, Parlamento Üyeleri düzenli olarak Komisyona üyelerinin cevAPlamak zorunda olduğu sorular yöneltir. Parlamento aynı zamanda Konseyin çalışmalarını izler: Parlamento üyeleri düzenli olarak Konseye sorular yöneltir ve Konsey Başkanı AP’nin Genel Kurul toplantılarına katılarak önemli tartışmalarda yer alır. Parlamento yurttaşlardan gelen dilekçeleri kontrol etmek ve müracaat komiteleri kurmak suretiyle bir kontrol mekanizmasını sürdürür. Parlamento her AB zirvesine bir girdi temin eder (Avrupa Konseyi toplantıları.) Parlamento Başkanı Avrupa Konseyinin takviminde yer alan konular ve başlıklar hakkındaki Parlamentonun görüş ve kaygılarını dile getirmek üzere zirve açılışlarına davet edilir.

AB’nin yıllık bütçesi Parlamento ve Konsey tarafından müştereken karara bağlanır. Parlamento bütçeyi 2 oturumda tartışır ve Parlamento Başkanının imzası alınana kadar Bütçe yürürlüğe girmez. Parlamento’nun Bütçe Kontrol Komitesi (COCOBU) bütçenin nasıl harcandığını izler ve her yıl Parlamento Komisyonun geçmiş yıla ilişkin bütçe harcamalarını onaylayıp onaylamayacağı hususuna karar verir. Bu onay süreci teknik olarak ”ibra” olarak tanımlanır.

12 Eylül 2006’ da Avrupa Adalet Divanı (ECJ) C-145/04 ve C-300/04 İspanya v İngiltere ve Eman ve Sevinger davalarında ortak bir karara vardı. Bu davada, Madde 227 prosedürünün nadir bir örneği olarak, İspanya İngiltere’nin AP’deki temsil yetkisine itiraz etti/ Kanun 2003/İngiliz Milletler Topluluğu vatandaşlarının oy hakları ile ilgili. Bu Kanun Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinde Matthews davasının uygulanabilmesi amacıyla kabul edildi. Bunlar Pakistan, Hindistan ve Bangladeş vatandaşlarından oluşan, Gibraltar‘da ikamet etmek ya da giriş yAPmak için ikamet iznine sahip olmaları gerekmeyen İngiliz Milletler Topluluğu vatandaşlarıydı. İspanya AB yurttaşlığı ve AP seçimleri ile ilgili AB Antlaşmaları hükümleri uyarınca sadece AB’ne Üye Devletler vatandaşlarının oy hakkı bulunduğunu, bu çerçevede İngiltere’nin statüsünün AP temsilcilerinin seçilmesine ilişkin 1976 tarihli Kanunun Ek II sine aykırılık teşkil ettiğini ileri sürdü. Adalet Divanı AT 189 ve 190ıncı maddelerin AB yurttaşı olmayan kişilerin oy hakkını ellerinden almadıklarını ileri sürdü. Birliğin yurttaşlıkla ilgili Antlaşma maddelerinden, AT 189 ve 190ıncı maddelerinin sadece Birlik üyesi ülkelerin yurttaşlarına atfen uygulanabileceği sonucunun çıkarılması mümkün değildi. Adalet Divanı Topluluk hukukunun mevcut durumuna göre, Avrupa seçimleri için uygunluk kriterinin Üye Devletlere atfen bir tanım olduğu sonucuna vardı. Dolayısıyla AP (seçim sistemi) Kanunu 2003 Topluluk Hukukuna aykırı değildi. Aynı zamanda Gibraltar seçmeninin İngiliz seçmen ile benzer bir durumda olduğunu ve kendisine oy verme hakkını imkansız hale getiren ya da oy vermekten vazgeçiren Gibraltar‘ın statüsü ile ilgili olarak zorluklarla karşılaşmamaları gerektiğini ileri sürdü. Divan bu tür bir yorumun Avrupa İnsan Hakları içtihat hukukuyla tutarlı olmadığını da görüşlerine ekledi.

Adalet Divanı ayrıca şunları da ilave etti: „95. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihat hukuku çerçevesinde ve Konvansiyonun 1 nolu Protokolunun 3üncü Maddesine aykırı düşerek “ Gibraltar ‘da ikamet eden bir yurttaş olarak” AP üyelerinin seçimi konusunda fikrini beyan etme fırsatı elinden alınan başvuru sahibi ile ilgili Gibraltar’daki AP seçimlerini başarısız ilan etmesi ışığı altında, İngiltere’nin bu tür seçimlerin aynı koşullar altında yAPılması için gerekli olan mevzuatı kabul etmesi eleştirilmemelidir. 96. Gerekli değişikliklerle birlikte İngiltere mevzuatının değiştirilmesi fazla eleştiriye maruz kalmamaktadır zira Matthewsv. İngiltere ile ilgili yargı kararının 59 uncu maddesinden de anlaşılacağı üzere, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Konvansiyonun 56(3) maddesi uyarınca Gibraltar’ın statüsünde yerel gereksinim açısından her hangi bir kanıta rastlayamamıştır.

Dava C-300/04, Eman AND Sevinger v College van Burgemeester en Wethouders van Den Haag Hollanda Devlet Konseyi deniz aşırı bir ülke ya da bölgede yaşayan (bu davada; Aruba) bir Üye Devlet vatandaşının Avrupa seçimlerinde oy kullanıp kullanamayacağını sormuştur. C-145/04 de, Mahkemeye göre, Antlaşma kime oy verme ve AP için seçilme hakkı tanındığını tanımlamamıştır ve bu itibarla, uygunluk kriterini tanımlama Üye Devletlerin inisiyatifine kalmıştır. Mahkemeye göre AT’nin 189 ve 190 Maddeleri uyarınca Üye Devletler OCT (Denizaşırı Ülke ve Bölgeler) ‘de AP için seçim yAPmak mecburiyetinde değildir. Ancak Mahkeme eşit davranılma veya ayarımcılık yAPılmaması gereği birbirine benzer durumlarda farklı uygulamaların izlenmemesi gerektiğini görüşlerine eklemiştir. İkametini Aruba’dan Avrupa Birliği üyesi olmayan bir ülkeye transfer ettiren bir Hollanda vatandaşının ikametini Hollanda’dan yine AB üyesi olmayan bir ülkeye transfer ettiren bir Hollanda vatandaş gibi oy kullanması gerektiği ifade edilmiştir. Mahkeme; Hollanda hükümetinin üye olmayan bir ülkede ikamet eden bir Hollanda vatandaşı ile Hollanda Antilleri ya da Arubasında ikamet eden bir Hollanda vatandaşının maruz kaldığı davranış biçimi arasındaki farkı yeterince vurgulamadığından bahisle, eşit davranılma prensibine karşı bir ihlalin söz konusu olmadığını ileri sürmüştür.

1.1. Başkan

Başkan yeniden seçilebilecek şekilde iki buçuk yıllığına seçilir, bu süre Parlamentonun görev süresinin yarısıdır. Başkan AP’nu dış dünyaya karşı temsil eder. Başkanın 14 tane Başkan Yardımcısı bulunmaktadır, Başkan Parlamentonun ve Parlamentoyu oluşturan tüm organların işlerinden sorumludur (Büro ve Başkanlar Konferansı) aynı zamanda Genel Kuruldaki tartışmalara başkanlık eder. Genel Kurul Strazburg’da yılda 12, Brükselde de 6 defa toplanır. Başkan Parlamentonun kanuni işlerinin ve dış ilişkilerinin temsilcisi sıfatındadır. Tüm önemli uluslararası konularda görüş bildirir ve AB’yi güçlendirmek üzere tavsiyelerde bulunur. Her Avrupa Konseyi toplantısı (zirve)nin başlangıcında AP Başkanı gerek takvimdeki konular gerek diğer konular hakkında Parlamentonun görüşlerini ve endişelerini dile getirir. AB Başkanı ve Konsey Başkanı “ortak karar” çerçevesinde kabul edilmiş olan tüm mevzuatı müştereken imzalar.[21]

1.2. Başkanlar Konferansı

AP Başkanı ve politik grupların sandalyelerinden oluşur. Parlamentonun işlerinin pratik yönlerini organize eder ve mevzuat planlamasıyla ilgili tüm sorular üzerinde karara varır, bunlar :1) Genel Kurul oturumları ile ilgili zaman çizelgesi ve takvim 2)Komite ve Delegelerin kompozisyonu 3) Mevzuat programlaması. Aynı zamanda AP ile diğer Topluluk Kurumları, üçüncü ülkeler ve ekstra Topluluk organizasyonları arasındaki ilişkilerde etkin rol oynar.[22] Büro AP Başkanı, 14 Başkan Yardımcısı ve yeniden seçilebilecek şekilde iki buçuk yıllığına seçilen 6 Saymandan oluşur. Parlamentonun dâhili işlerine rehberlik eder: 1) AP ‘nin bütçe tahminleri; 2) İdari ve mali organizasyon; 3) sekreterlik ve alt bölümleri.

1.3. Sekreterlik

AP yaklaşık 5000 çalışanı bulunan ve AB için çalışmak üzere Üye Devletlerin vatandaşlarından oluşan, Genel Sekreterin altında faaliyet gösteren bir Sekreterlik tarafından destek görmektedir. Politik grupların kendi kadroları vardır ve Üyelerin de Parlamentoda asistanları vardır. AP çok lisanlı hizmet sunma mükellefiyeti açısından diğer uluslararası organizasyonlardan farklı bir özelliğe sahiptir. Parlamento, faaliyetlerini, Bulgaristan ve Romanya nın AB’ne katılmalarıyla ve İrlanda lisanının da Birlik bünyesinde 2007 yılında resmi lisan kabul edilmesiyle, toplam 23 lisan üzerinden sürdürmektedir. Genel Kurulu ilgilendiren dokümanlar 21 lisana çevrilmekte, sadece İrlanda ve Malta lisanlarına bazı istisnai durumlarda çeviri yAPılmaktadır. AP’nin tercüme servisi de bulunmakta olup, bu itibarla her Üye kendi lisanında konuşma imkânına sahiptir. Bu AP ‘ini dünyanın en büyük tercüman grubuna sahip kurumu haline getirmektedir.[23] Sekreterlik Lüksemburg ve Brüksel ‘de yerleşiktir.

1.4. Saymanlar

Saymanlar Üyelerle doğrudan ilgili mali ve idari konularda Büronun talimatları çerçevesinde hareket ederler. 6 adet Sayman danışman seviyesinde Büro’da yer alır.[24] Üyelerin vekaletlerini yürütebilmek için gerekli alt yAPıya sahip olup olmadıklarına bakarlar.[25]

1.5. Parlamento Komiteleri

Parlamentonun Genel Kurul oturumlarına ilişkin hazırlık çalışmalarını yürütmek için Üyeler kendi aralarında belirli sayılardan oluşan Komitelere bölünürler. 20 adet Parlamento Komitesi mevcuttur. Bir Komitede 28 ile 86 arasında AP üyesi, bir kürsü ve bir sekreterlik vardır. Komitelerin politik görüşleri genel kurulun görüşlerini yansıtır. Parlamenter Komiteleri ayda bir ya da iki kere Brüksel ‘de toplanırlar. Görüşmeleri halka açıktır. Komiteler mevzuat tasarılarını metne alırlar, üzerlerinde değişiklik yAParlar ve bunları kabul ederler ve nihayeten kendi inisiyatifleri çerçevesinde rAPor hazırlarlar. Komisyon ve Konsey tasarılarını göz önüne alır ve Genel Kurula sunulmak üzere rAPor hazırlarlar. Parlamento özel konularla ilgilenmek üzere alt komite ve geçici komiteler ve kendi gözetimi altında müracaat komiteleri kurar. Komite kürsüleri Başkanlar Konferansındaki komitelerin çalışmalarını koordine eder.[26]

1.6. Başkanlar Komitesi Konferansı

Başkanlar Komitesi Konferansı Parlamentoda Komiteler arasında daha iyi bir işbirliği oluşturmak için çaba sarf eden politik organdır.[27] Başkanlar tüm sürekli ve geçici Komitelerin Başkanlarından teşekkül eder; kendi Başkanını seçerler. Başkanlar Komitesi Konferansı Genel Kurul toplantıları dönemlerinde genellikle ayda bir Strasburg ‘da toplanır. Başkanlar Komitesi, Konferansı Komitelerinin çalışmaları ve Genel Kurulların takvimlerinin oluşturulması ile ilgili olarak Başkanlar Konferansına tavsiyelerde bulunur. Aynı zamanda Başkanlar Konferansına eğer bir çözümsüzlük varsa hangi Komitenin bu sorunla ilgilenmesi gerektiği konusunda da tavsiyede bulunur. Büro ve Başkanlar Konferansı Başkanlar Komitesi Konferansına bazı görevler havale edebilir.
2.5.1.7. Başkanlar Delegasyonu Konferansı

Parlamentoda parlamentolar arası delegasyonlar ve müşterek parlamenter komite delegasyonlarının olağan işleri ile ilgili konuları düzenli olarak inceleyen politik organdır. Başkanlar Delegasyonu Konferansı parlamentolar arası delegasyonların Başkanlarından oluşur; ve Başkanı seçerler[28] Başkanlar Delegasyonu Konferansı Delegasyonun çalışmaları hakkında Başkanlar Konferansına tavsiyelerde bulunur. Başkanlar Delegasyonu Konferansı Parlamentolar arası toplantılar ve müşterek parlamenterler komiteleri toplantılarının yıllık takvimlerini hazırlar. Büro ve Başkanlar Konferansı Başkanlar Delegasyonu Konferansına muhtelif görevler havale edebilir.

2. Prosedürler

AB Antlaşmaları Parlamentonun yasama ve bütçe üzerindeki yetkilerini düzenler, yasama ile ilgili olarak inisiyatif tanır ve hukukun uygulanması ile ilgili olarak gözetim hakkı tanır.

2.1. Ortak Karar Prosedürü

Ortak Karar Prosedürü 1992 yılında Maastricht Antlaşmasıyla gündeme gelmiş ve 1999 Amsterdam Antlaşmasıyla daha etkin hale getirilmiştir. Ortak Karar birçok konuda AP ve Konseye yetki verir (örneğin ulaşım, çevre ve tüketicilerin korunması).Avrupa hukukunun üçte ikisi AP ve Konsey tarafından kabul edilmiştir. Komisyon teklifini Parlamento ve Konseye iletir. Burada teklifler incelenir ve 2 oturumda tartışılır. İki oturum sonunda, ortak bir karar çıkmazsa, teklif Parlamento ve Konsey mensubu eşit sayıdaki temsilciden oluşan bir Uzlaşma komitesinin huzuruna getirilir. Komisyon temsilcileri de Uzlaşma Komitesinin toplantılarına katılır ve katkıda bulunurlar. Komite bir uzlaşmaya vardığında, üzerinde anlaşma sağlanan metin Parlamento ve Konseye sevk edilir ve üçüncü defa incelenir ve bu şekilde nihai bir mevzuat metni olarak kabul edilir. Şayet söz konusu metin bir kanun metni ise iki Kurumun anlaşmaya varması zaruridir. Bir ortak metin Uzlaşma Komitesi tarafından kabul edilmiş olsa bile, Parlamentonun, üyelerinin mutlak çoğunluğuna istinaden, bu metni ret etme yetkisi vardır.

2.2. Müzakere Prosedürü

Bu prosedürde AB Antlaşmasının 192 inci maddesi uyarınca Konseyin tasarı halindeki metni kabul etmesinden önce Parlamentonun görüşü alınır. Başlangıçta 1957 Roma Antlaşması ile Parlamentoya yasama sürecinde danışma rolü verilmişti; Komisyon tasarıyı sunardı, Konsey de onaylardı Avrupa Tek Senedi (1986) ve Maastricht, Amsterdam ve Nice Antlaşmaları Parlamentonun yetkilerini genişletti. Şu anda Parlamento birçok alanda mevzuat metinlerinde değişiklik yAPmak hakkına sahip bulunmakta ve böylece Konsey ile birlikte karar verme yetkisini paylaşmaktadır. Prosedür Topluluk Antlaşmaları uyarınca zorunlu olabilir, mevzuatla ilgili tasarı ancak Parlamentonun bir fikir beyan etmesi kaydıyla kanun niteliğini taşıyabilir- veya Komisyon Konseyden parlamentoya danışmasını isterse prosedür isteğe bağlı olabilir. Bu prosedür tarım, vergi ve Antlaşmaların revize edilmesi gibi konularda uygulanabilir.

2.3. Bütçeyle İlgili Prosedür

AB’nin bütçesi yılda bir kez oylanır. Tahminlerin harcamaları dengelemesi gerekir. Bütçe AP ve Konsey tarafından müştereken hazırlanır. Dolayısıyla bütçeden Konsey ve Parlamento birlikte sorumludurlar. Parlamento’nun bütçe üzerindeki etkisi bütçe ile ilgili karar verme sürecinde önemli rol almasını sağlayan 22 Nisan 1970 ve 22 Temmuz 1975 Antlaşmaları ile birlikte artmıştır. AP bütçenin ana hatlarını ve diğer kurumlarla diyaloga girerek taslağı hazırlar. Bütçenin uygulanmasını izler ve yıllık olarak Komisyonu ibra eder. [29]

AP ve Konsey birlikte Birliğin bütçesi üzerinde yetkiye sahiptir ve yıllık olarak harcama ve gelir kalemlerine karar verir. Bütçenin incelenmesi ve kabulü Haziran ve Aralık sonu arasında tamamlanır. Zorunlu harcamaların söz konusu olması halinde (örneğin tarım harcamaları ve uluslararası anlaşmalara ilişkin harcamalar) son sözü Konsey söyler. Zorunlu olmayan harcamalar ile ilgili olarak (diğer harcamalar) Parlamento Konsey ile yakın işbirliği içine girer. AP ve Konsey çok yıllı mali perspektif çerçevesinde yıllık harcama limitlerini belirlemelidir. AB içinde vergi veya diğer mali yükler uygulanmamaktadır. AB’nin bütçesi Üye Devletlerin AP ile istişaresini müteakiben mevcut hale getirilen dört ana kaynaktan karşılanır : 1) gümrük vergileri (üçüncü ülkeler ile yAPılan ticarette uygulanan ortak gümrük tarifeleri) – gelirlerin yaklaşık %10 unu oluşturur.2) tarımsal mali yükler/vergiler (AB dışından ithal edilen tarım ürünlerine uygulanan vergiler) toplam gelirin yaklaşık %1 ini oluşturur. 3) ‘KDV kaynağı’ (mal ve hizmetlerin nihai satış fiyatının %1 ine tekabül eder ve Üye Devletlerin katkısıyla oluşur– toplam gelirlerin %14ünü oluşturur. 4) ‘GSMH kaynağı’ maksimum % 1.27 lik bir oranı geçmemek kaydıyla (Topluluğun toplam GSMH’ndaki payı ile bağlantılı olarak her Üye Devletin katkısıyla) toplam gelirlerin 3 çeyreğini oluşturur.

2.4. Onay Prosedürü

Yasamayla ilgili belirli alanlarda, AP, onayını AB Antlaşmasının 192inci maddesi kAPsamında verir. Onay süreci Parlamentoya veto hakkı tanımaktadır. Parlamento’nun rolü kanun tasarısını ret etmek ya da onaylamak şeklinde olup, Konsey Parlamento’nun verdiği karar üzerinde bir değişikliğe gidemez. Onay prosedürü genel olarak AB tarafından yAPılmış olan belirli anlaşmaların onaylanması ile ilgilidir.[30] 1986 Avrupa Tek Senedi onay prosedürünü iki sektöre yöneltmiştir: ortaklık anlaşmaları ve AB ‘ye katılım anlaşmaları. Bu prosedürün kAPsamı Maastricht Antlaşmasıyla(1992) genişletilmiştir. Konseyin oybirliği ile karar almış olduğu muhtelif yasama ile ilgili alanlarda geçerlidir. Amsterdam Antlaşmasından bu yana kAPsam YAPısal Fonlar ve uyum (AB Antlaşmasının 161 inci maddesi) ile sınırlanmıştır. Amsterdam Antlaşmasından bu yana Parlamentonun onayı, bir Üye Devlet tarafından temel hakların ihlali riski olduğuna dair Konseyin bir uyarısının bulunduğu durumlarda söz konusudur. Onay prosedürü AB yurttaşlarının ikamet ve yer değiştirme hakları ile ilgili konularda yerini ortak karar prosedürüne bırakmaktadır. AP bu belirli alanlarda mevzuatı bloke etme gücüne sahiptir ve Konsey parlamentonun onayı olmadan bir kanunu kabul edemez. Ancak, Parlamentonun antlaşmaların revizyonu üzerinde onay verme yetkisi yoktur. AP Konsey tarafından sevk edilen bir kanun metnine onay verebilir. AB Antlaşmasının 192inci maddesi Konseyin çoğunluğuyla kabul edilen bir kanun metnini onaylar ya da ret eder. Yani kanunu onaylar ya da onaylamaz. Bu prosedürde, Parlamento Konsey tarafından tasarı olarak sunulan metin üzerinde değişiklik yAPamaz.

Parlamentonun onayına bir kanun tasarısı için gerek duyulduğunda, sorumlu Komite Komisyonun tasarısı üzerine bir rAPor hazırlayarak sonucun olumlu neticelenmesi için çaba sarf edebilir. Bu süreçte kanun tasarısı üzerinde uygulama ya da değişiklikler ile ilgili tavsiyelerde bulunulur. Şayet Parlamento tavsiyelerden en az birini kabul ederse, Başkan Konsey ile bir başka görüşme talebinde daha bulunur. Sorumlu Komite Konsey ile yAPılan görüşmenin ışığı altında Parlamentonun onayına yönelik olarak nihai tavsiyesini sunar.

2.5. Geliştirilmiş İşbirliği Prosedürü

Geliştirilmiş işbirliği süreci Amsterdam Antlaşmasıyla ortaya atılmıştır. Bir Üye Devletin diğer bir Üye Devlet ile yakın ilişki kurmayı istemesi halinde devreye girer. Üye Devlet geliştirilmiş işbirliği talebinde bulunabilir ama bu sürece girmesi Komisyonun anlaşması ile mümkündür. Şayet Komisyon bir tasarı sunmaya gerek görmezse, nedenlerini ilgili Üye Devlete açıklamak durumundadır. Şayet geliştirilmiş işbirliği ortak karar prosedürü bünyesinde yer alan bir konu ile ilgiliyse ( AB Antlaşmasının 251inci Maddesi) Nice Antlaşması uyarınca Parlamentonun onayına gerek duyulur. Parlamentonun görüşüne itibar edilecektir. Diğer durumlarda ise, talep yine Parlamentoya iletilir ancak görüşü sadece tavsiye niteliğini taşır. Üye Devletler arasında öngörülen işbirliği: 1) adli suç vakalarında yargı organları ve polis arasındaki işbirliğine ilişkin olarak Komisyonun sorumluluk ve amaçları ve 2) özgürlük, güvenlik ve adalet konularında AB’nin daha hızlı bir gelişim göstermesine yönelik amacı ile bağdaşmalıdır.

Geliştirilmiş işbirliği oluşturmak isteyen Üye Devlet, AB Antlaşmasının 43 ve 44 üncü Maddeleri uyarınca, Komisyona bir talepte bulunur ve ardından Konseye bir kanun tasarısı sunar. Geliştirilmiş işbirliği yetkisi, Komisyonun nitelikli çoğunluk ile sunacağı bir teklif ya da en az 8 Üye Devletin inisiyatifine istinaden verilir.[31]

2.6. Randevu Prosedürleri

AP tüm Topluluk faaliyetleri demokratik bir kontrol mekanizması sağlamaktadır. Randevu prosedürleri Parlamentonun belirli Avrupa kurumları üzerindeki gözetim gücünü ortaya koyar. Komisyon Başkanının oylanmasına ilişkin prosedür Amsterdam ve Nice Antlaşmaları ile değişikliğe uğramıştır. Bu Antlaşmalar Parlamentoya Komisyonu atama sürecinde daha fazla yetki vermiştir. Avrupa Topluluğunu kuran Antlaşmanın 214 üncü Maddesi; AB Konseyinin, nitelikli çoğunluk sistemiyle, Komisyon Başkanını atayacağını ve bu atamanın AP tarafından onaylanması gerektiğini hükme bağlamıştır. Dolayısıyla Parlamento Komisyon Başkanının atanması konusunda etkin rol oynamaktadır. Tüm Komisyon üyeleri, sorumlu komitelerden önce komisyon üyelerinin oturumlarını müteakiben, Parlamento tarafından basit çoğunluk sistemiyle onaylanır. Sürecin sonunda Konsey nitelikli çoğunluk sistemiyle Komisyonun tamamını atamış bulunur.[32]

AP bir bütün olarak Komisyona karşı bir gensoru önergesini kabul etme hakkına sahiptir. Gensoru yetkisi Parlamentonun AB üzerinde sağlamakta olduğu demokratik kontrolü ifade etmektedir. Bir gensoru önergesinin kabul edilebilmesi için Üye Devletlerin en az onda biri tarafından verilmesi gerekmektedir. Gerekçelerinin yer alması şarttır. Komisyonun görev süresi sırasında, Parlamento, Parlamento üyelerinin çoğunluğu anlamına gelen, üçte ikilik bir oy çoğunluğu ile Komisyonun görevine son verebilir.[33]

2.7. Yasama İnisiyatifi Prosedürü

Komisyonun yasama inisiyatifi bulunmaktadır. Ancak, Maastricht Antlaşması kAPsamında, yasama inisiyatifi; AP’nin Komisyondan bir tasarı hazırlaması yönünde talepte bulunma hakkını ifade eder. AP, Komisyonun yasama programının hazırlanış süreci ile yakından ilgilenmektedir. AB Konseyinin Başkanı bu süreçte Konsey adına yer almak üzere davet edilir, AP ve Komisyon , Prosedürün Kurallarına ilişkin Ek XIV de yer alan zaman çizelgesi ve prosedürleri takip eder.

Parlamento Komisyonun stratejik görüşleri üzerinde bir ilke kararı oluşturur. Başkan, Konseye, Komisyonun yıllık yasama programı ve parlamentonun ilke kararı üzerinde bir görüş bildirmesini ister. Komisyonun yıllık programının parlamentoda tartışılması ve oylanması üzerine, Parlamento Başkanı ve Komisyon, kendi kurumları adına, yasama ile ilgili öngörülen tedbirleri içeren yıllık yasama programı üzerinde anlaşırlar.[34]

AB Antlaşmasının 192 inci Maddesinin ikinci paragrafı uyarınca, Komitelerinden birinin hazırladığı rAPor doğrultusunda, Parlamento, üyelerinin oy çokluğu ile, Komisyondan uygun bir yasa tasarısı sunmasını isteyebilir. Parlamento sorumlu komitesi yetki için ilk olarak Başkanlar Konferansına danışmak zorundadır. Komisyon istenilen tasarıyı sunabilir ya da sunmayı ret edebilir. Prosedüre başlamadan önce sorumlu komite buna benzer bir kanun tasarısının hazırlanıp hazırlanmadığını kontrol etmeli ve hazırlanmadığından emin olmalıdır.[35] Antlaşmaların AP’na inisiyatif hakkı tanıdığı alanlarda, Parlamento Komiteleri konu ile ilgili bir rAPor hazırlamalı ve Parlamentoya bir ilke kararı sunmalıdır. RAPoru hazırlamadan önce Başkanlar Konferansından yetki almaları gerekmektedir.[36]

2.8. Diğer Yasama Prosedürleri

4 Ana Topluluk yasama prosedürünün yanı sıra, belirli alanlarda Parlamento tarafından yürütülen başka prosedürler de vardır.

AT Antlaşmasının 122. Maddesine göre: Komisyon ve Avrupa Merkez Bankası Üye Devletlerin ekonomik ve parasal birlik ile ilgili yükümlülükleri konusunda Konseye rAPor hazırlar.

A) Parlamento görüşünü ilettikten sonra, Konsey, Komisyonun önerisi üzerinde nitelikli çoğunluk esasına göre, hangi Üye Devletin derogasyon ile birlikte Madde 121(1) de belirtilen kriter çerçevesinde tek para sistemini kabul etmek için şartları yerine getirdiğine karar verir ve bu Üye Devletlerin derogasyonlarını sona erdirir. Bu Prosedürde, Parlamento değişiklikleri bir bütün olarak oylar ve ileri bir tarihe bırakamaz.[37]

B) Yönetim ve İşgücü Arasındaki Diyalog İlişkisi Prosedürleri: Topluluğun amaçları arasında sanayinin her iki kesimi arasındaki diyaloğun, anlaşma ve konvansiyonların neticelendirilebilmesini teminen, geliştirilmesi de yer almaktadır. AT Topluluğunun 138inci Maddesi kAPsamında Komisyonun Topluluk seviyesinde yönetim ve işgücünü müzakereye teşvik etmesi görevi vardır ve bu itibarla sanayinin her iki kesimine de danışmak suretiyle Parlamentoya Topluluk önlemleriyle ilgili kararları sunar. Yönetim ve işgücü arasındaki herhangi bir anlaşma ya da komisyon belgesi Parlamentonun sorumlu komitesine atfedilir. Komite talebin reddi ya da kabulü yönünde bir ilke kararı hazırlayacaktır.[38]

C) İhtiyari Anlaşmalar İle İlgili Prosedürler: Komisyon mevzuattan ziyade gönüllü bir anlaşmadan yararlanmak istediğinde Parlamentoya bilgi verir. İlgili Komite Madde 45 uyarınca kendi inisiyatifi çerçevesinde bir rAPor hazırlar. Komisyon Parlamentoya ne zaman ihtiyari bir anlaşma yAPmak istediğini bildirir. Sorumlu Komite tasarının reddini ya da kabulünü tavsiye eden bir ilke kararı hazırlayacaktır.[39]

D) Kanunlaştırma: Resmi kanunlaştırma/kodifikasyon kodifiye edilmiş kanunların feshedilerek tek bir kanun altında toplanmasıdır. Konsolide edilmiş şekli, kanun ilk yürürlüğe girdiği andan itibaren yAPılmış olan tüm değişiklikleri kAPsar. Kanunun özüne ilişkin modifikasyonu kAPsamaz. Kanunlaştırma sık sık değişikliğe maruz kalmış AB mevzuatının anlaşılır olmasını sağlar. Parlamentonun kanunlar üzerinde çalışan personeli kanunlaştırma yönündeki Komisyonun tasarısını inceler. Kanunun özüne ilişkin bir değişiklik yoksa, 54üncü madde hükmü uyarınca bir rAPorun kabulüne yönelik basitleştirilmiş prosedür uygulanır. Komisyon tasarısı Parlamento ve Konsey bünyesinde hızlandırılmış şekilde değerlendirilir.[40]

E) Uygulama Hükümleri: Komisyon mevcut mevzuat için uygulama hükümleri hazırlayabilir. Bu hükümler Üye Devletlerin uzman komitelerine sunulur ve bilgi için Parlamentoya intikal ettirilir Sorumlu Komiteden gelecek bir tasarı ile, Parlamento hazırlanan tasarının kanundaki yetkileri aştığını belirterek bunun düzeltilmesini ister.[41]

----------------------------------------------------

21. Rules of Procedures of the EP12., 13., 17., 19, 68., 104., 109., 115., 119., 121., 141.-144., 150., 151., 164., 166., 198 and 200 article.
22. Rules of Procedures of the EP23.
23. Rules of Procedures of the EP197.
24. Article 25.
25. Article 28.
26. Articles 42., 47., 48., 174., 179 and 182.
27. Article 26.
27. Article 27
29. Rules of Procedures of the EP69.-72.
30. Rules of Procedures of the EP82., 83., 95.
31. EUT 40., 43.-45.
32. Articles 98., 99.
33. Article 100.
34. Article 33.
35. Article 39.
36. Article 45.
37. Article 77.
38. Article 78.
39. Article 45. 79.
40. Article 43, 80.
41. Article 81.