Devlet Yardımı Verme Düzeni

AB Antlaşmasındaki devlet yardımı verilmesi ile ilgili tek temel prosedür 88. maddededir[54]. Bu madde prosedürün tam kararlarını vermez ve temel olarak sadece hakları ve bu sürece dahil olan 3 kurumun haklarını ve zorunluklarını düzenler – üye ülke, Komisyon, Meclis. Anlaşmanın 89. maddesi Meclis’in devlet yardımının verilmesini daha detaylı tanımlayan bir düzenleme hakkı verse de, bu ancak 659/1999[55] nolu düzenleme 16 nisan 1999’da kabul edildiğinde yapıldı. Ancak bu düzenleme yürürlüğe girdikten sonra, devlet yardımı verilmesinin prosedürü, koşulları, dahil olan tarafların detaylı haklarını ve yükümlülükleri netleştirilmiştir.

Düzenleme 4 farklı devlet yardımı verme prosedüründen bahseder:

B) ihbar edilen yardım;

C) yasadışı yardım;

D) kötüye kullanılan yardım;

E) var olan yardım şemaları

1. ihbar edilen yardım

Bu yardım[56] verme prosedürü yeni bir yardıma, eğer önemli değişikler yapılırsa eski bir yardıma atıfta bulunur[57]. Prosedür üye Ülkerin istenilen yardımla ilgili tüm gerekli ve istenilen bilgiyi Komisyon’a vererek ve 794/2004[58] düzenlemenin gerekliliklerine uygun olarak Komsiyonu bilgilendirmelerini sağlar. Komisyon’un kabul onayını alıncaya kadar, Üye ülke planlanan devlet yardımı ile ilgili hiç bir faaliyette bulunmayabilir. Komisyon iki aylık zaman içerisinde yardım hakında ilk teftişi yapar. Ilk teftişten sonraKomsiyon ya yardıma izin kararını verir yada ek araştırmaya girer. Komisyonun temerrüde düştüğü durumlarda, iznin verildiği düşünülür ancak üye devlet Komisyonun 15 gün içerisinde yanıtlayacağı yada kapatacağı tebliği hatırlatmalıdır. Eğer komisyon ek araştırma yapmaya karar verirse, araştırma komisyonun tüm dahil olan taraflardan - Üye ülke işletmesi, işletmeleri, devlet yardımı adaylarından bilgi talep edebileceği 18 aylık süreçte bitirilmelidir. Eğer istenilen bilgi alınmazsa, Komisyon hiç tebliğ edilmemiş gibi davranabilir. Ayrıca, araştırma sırasında üçüncü tarafların beklenen yardımla ilgili tüm bilgileri sunma hakkı vardır. Ek araştırmadan sonra nihaî karar, devlet yardımının verilmesi yada yasaklanması yönündedir.

.2. yasadışı yada kötüye kullanılan devlet yardımı

Eğer yardım Komisyonun izni olmadan yada izni öncesinde yasadışı olarak verilmisse, Komisyon yardıma son verilmesini ve daha önceki duruma geri dönmek için geri dönüşünü istemek zorundadır. Yardım öncesi duruma geri dönülmemesini haklı çıkartacak tek şey yardımın Topluluğun yasa prensiplerine uyması yada yardımın üzerinden 10 yıldan fazla geçmesidir. Üye Ülke bu yardımı tekrar kazanmak için elinden gelen tüm olanakları kullanmak zorundadır. Ayrıca, Komisyon verilen yardımın vadesi için faiz seviyesi bildirir ki bunun sadece yasa dışılığın bitişine kadar değil, tüm geri ödeme yapılıncaya kadar geçerli olacağını belirtmektedir.

3. var olan yardım sistemi

Ülkede var olan yardım sistemiyle ilgili, Komsiyon yasal bir bağlayıcılığı olmadan ülkeye bu sistemi değiştirmeyi tavsiye edebilir. Eğer üye ülke tavsiyelerle hemfikirse, daha sonraki öneriler bağlayıcıdır. Eğer üye ülke hem fikir değilse, Komsiyon yeni yardım için davayı başlatabilir ve eğer sonuç olumsuzsa, Üye ülke var olan sistemi redetmelidir.

Üstelik, Komisyonun zaten verilmiş olan yardımı sağlama düzenini kontrol etmek için vekillikleri vardır. Komisyon, desteklenen işletmeye katılma, çalışanlarıyla görüşme, belgelendirmeyi öğremne ve kopyalama haklarına sahiptir. Komisyon daha önceden uzmanlarının geleceğini bildirir. Üye devletler, Üye devletler ve Komisyon ve onların hak ve mükellefiyetleri arasındaki dengeyi sağlayan uzmanların gelişini reddebilirler. Eğer Komisyon yasadışı yardım tesbit ederse, mahkemeye başvurabilir. Ayrıca komisyon, araştırma sonuçlarını resmi gazetede yayınlarken gizlilik ilkesini gözetmelidir.

--------------------------------------------
[54] (1) Komisyon diğer üye devletletle işbirliği içerisinde bu devletlerde var olan tüm yardım sistemelerini sürekli gözetim altında tutmalıdır. Ortak pazarın faaliyetlerine yada sürekli gelişme göre gereken uygun önlemler teklif edilmelidir.

(2) Komisyon, taraflara yorumlarını bildirmelerini bildirten sonra, devlet yada devlet kaynakları aracılığıyla verilen yardımın 87. bente nazaran ortak pazarla bağdaşmadığını yada bu yardımın kötüye kullanıldığını tespit ederse ilgili devletin böyle bir yardımı Komisyon tarafından belirtilen bir sürede kaldırmasını yada değiştirmesine karar verebilir.

Eğer ilgili devlet verilen zaman içinde karara uymazsa, Komisyon yada ilgili her hangi bir devlet, 226 ve 227. bentlerdeki şartların tadili gerekçesiyle durumu direkt Mahkemeye iletebilir.

Bir üye devletin uygulamsu üzerine, Meclis oybirliğiyle Devletin verdiği veya vermeyi düşündüğü yardımı 87. bentteki koşulların yada 89. bentteki düzenlemeler tadil edilerek istisnai durumlar nedeniyle ortak pazarla uyuştuğu kararını verebilir. Eğer komisyon bu paragrafın ilk alt paragrafında prosedürü zaten başlatmıssa, ilgili devlet konseye başvuru da bulunmuş demektir ve konsey tavrını gösterinceye kadar bu prosedürü erteleme yetkisine sahip olmalıdır.

Ancak eğer Meclis söz konusu başvuru yapıldıktan sonra 3 ay içinde tavrını belirtmezse, Komisyon dava hakkında kararını vermelidir.

(3) Komisyon yeterli süre içerisinde yardımı değitirmek yada vermekle ilgili düşüncelerle ilgili bilgilendirilmedir. Eğer böyle herhangi bir planın 87. bende nazaran ortak pazarla bağdaşmayacağını düşünürse, ikinci paragrafta söz edilen prosedürü hemen başlatmalıdır. İlgili Üye ülke, bu prosedürü son bir kararla sonuçlandırıncaya kadar teklif edilen kararları yürürülüğe koymamalıdır.

[55] EC Antlaşmasının 93. bendi // OJ L 83, 27.3.1999, p. 1–9ni uygulanmasının daha detaylı kurallarını ortaya koyan22 Mart 1999 Meclis Düzenlemesi (EC) No 659/1999

[56] Existing aid is aid:

- Which is given prior enter into force of the Treaty or regarding new Member States – before they joined the European Union;

- Accepted by the Commission;

- About which it is notified to the Commission, but about which no decision is adopted;

- Where lapse of time has gone (10 years after day the aid is given);

Which initially isn’t considered as state aid

[57] C-15/98 ve C-105/99 Italya ve Komisyon arasındaki davalarda [19.10.2000], Mahkeme 88(3) bendin sadec yeni yardım verme planlarını değil aynı zamanda u yardımla ilgili yardımlarında bildirilmesi gerektiğini istediğini belirtmiştir.

[58] EC antlaşmasının 93 bendinin//OJ L 140, 30.4.2004., p. 1./134 uygulanması ile ilgili detaylı kuralları ortaya koyan 21 nisan 2004 tarihli Meclis Düzenlemesi 8EC) No 659/1999 tamamlayan Meclis Düzenlemesi (EC) No 794/2004